Jagdterrier

Jagdterrier to rasa, o której trzeba napisać wprost: powstała do pracy i praktycznie tylko do pracy się nadaje. Niemieccy myśliwi wyhodowali ją w pierwszej połowie XX wieku, świadomie rezygnując z jakiejkolwiek selekcji pod kątem wystaw czy życia rodzinnego. Efektem jest pies wyjątkowo twardy, odważny i pobudliwy, który w rękach myśliwego jest znakomitym narzędziem, a w zwykłym domu bywa katastrofą.

Charakter jagdterriera

Jagd jest odważny do granic i wyjątkowo twardy. Selekcjonowano go pod kątem ostrości wobec zwierzyny, czyli gotowości do konfrontacji z lisem czy borsukiem w ciasnej norze.

Jest bardzo pobudliwy. Ma niski próg reakcji i wysoką motywację do działania, co w kontekście pracy jest zaletą, a w mieszkaniu problemem.

Wobec opiekuna jest przywiązany i chętny do współpracy, o ile ta współpraca dotyczy pracy. Jagd nie jest psem do leżenia na kanapie.

Wobec obcych bywa nieufny, wobec innych psów często konfrontacyjny.

Instynkt łowiecki jest skrajnie silny. To nie jest cecha, którą socjalizacja łagodzi. Ona została celowo wzmocniona.

Głos jest donośny i używany chętnie.

Bez pracy jagd staje się nadpobudliwy, niszczący i coraz bardziej konfliktowy wobec innych psów.

Wygląd i umaszczenie

Jagdterrier jest niewielki, zwarty i wyraźnie roboczy w wyglądzie. Nie ma w nim niczego wystylizowanego, bo rasy nigdy nie hodowano pod kątem wystaw.

Wzorzec przewiduje dwie odmiany włosa: szorstką i gładką. Obie są twarde, gęste i przylegające, chroniące przed warunkami atmosferycznymi i przed uszkodzeniami podczas pracy w gęstwinie.

Umaszczenie to czarne, ciemnobrązowe lub czarno-szare, zawsze z wyraźnym rudobrązowym podpalaniem nad oczami, na pysku, piersi, kończynach i wokół odbytu.

Klatka piersiowa musi być wąska, co pozwala na pracę w norze.

Rasa jest w hodowli traktowana wyłącznie użytkowo: w Niemczech dopuszczenie do rozrodu wymaga zdania prób pracy, a nie oceny wystawowej.

Dla kogo jest jagdterrier, a dla kogo nie

To rasa dla myśliwych, którzy będą z psem realnie pracować: tropić, norować, poszukiwać postrzałków.

To zły wybór dla praktycznie wszystkich pozostałych: dla rodzin, dla mieszkańców miast, dla osób szukających aktywnego psa do biegania, dla domów z innymi zwierzętami oraz dla początkujących opiekunów.

Jeśli szukasz psa o podobnym typie, ale nadającego się do domu, rozważ border teriera albo parson russella.

Ruch i szkolenie

Co najmniej dwie, trzy godziny dziennie, ale kluczowe jest to, że musi to być praca, a nie samo bieganie.

Rasa potrzebuje tropienia, poszukiwania, aportowania i realnych zadań. Sam spacer, choćby długi, tylko podnosi poziom pobudzenia.

W szkoleniu jagd jest chętny do współpracy, ale wymaga doświadczonego przewodnika. Jego pobudliwość i twardość sprawiają, że błędy w prowadzeniu szybko się mszczą.

Socjalizacja z innymi psami jest konieczna, ale nie usuwa naturalnej konfliktowości.

Przywołanie w terenie jest bardzo trudne do wypracowania.

Ogrodzenie musi być solidne i zabezpieczone od dołu.

Pielęgnacja

Bardzo prosta. Szczotkowanie raz w tygodniu wystarcza. Odmiana szorstka wymaga trymowania raz, dwa razy w roku.

Kąpiel rzadko, co dwa, trzy miesiące.

Uszy sprawdzaj co tydzień, pazury skracaj regularnie, zęby czyść kilka razy w tygodniu.

Po każdym polowaniu dokładnie obejrzyj psa: skaleczenia, rany kłute, wbite ości traw, kleszcze. Jagd pracujący w norze regularnie doznaje urazów i, co ważne, ze względu na wysoką tolerancję bólu często ich nie sygnalizuje.

Zdrowie jagdterriera

Jagd jest rasą zdrową i wytrzymałą, co wynika z wyłącznie użytkowej selekcji.

Pierwotne zwichnięcie soczewki (PLL). Choroba oczu prowadząca do jaskry i utraty wzroku. Dostępny test DNA.

Urazy przy pracy. Największe realne zagrożenie dla tej rasy. Rany kłute, złamania zębów, uszkodzenia oczu i skaleczenia to codzienność psa pracującego w norze.

Zwichnięcie rzepki. Występuje sporadycznie.

Zaburzenia neurologiczne. Ataksja występuje w rasie i ma dostępny test DNA w niektórych liniach.

Atopowe zapalenie skóry. Występuje sporadycznie.

Nadmierna pobudliwość. Nie jest chorobą, ale u jagda pozbawionego pracy prowadzi do zachowań kompulsywnych i agresji.

Po pracy w norze pies powinien być dokładnie obejrzany, a każda rana kłuta oceniona przez lekarza weterynarii, bo bywa głębsza, niż wygląda.

Żywienie jagdterriera

Zapotrzebowanie zależy od poziomu pracy. Pies pracujący w sezonie łowieckim potrzebuje wyraźnie więcej energii niż ten sam pies latem.

Sposób wyliczenia dawki opisaliśmy w poradniku o tym, ile karmić psa. Dzienną porcję dziel na dwa posiłki i nie karm bezpośrednio przed pracą.

Jagd rzadko ma problem z nadwagą, bo spala bardzo dużo energii, ale przy przestoju zimowym warto skorygować porcje.

W okresie wzrostu stosuj karmę dla szczeniąt ras małych i średnich, opisaną w poradniku o żywieniu szczeniaka.

Przy intensywnej pracy pilnuj nawodnienia, o czym piszemy w tekście ile wody powinien pić pies.

Zmiany karmy rozkładaj na 7-10 dni według schematu z artykułu jak zmienić karmę psa. U psów pracujących pomocne bywają preparaty wspierające stawy z rankingu suplementów na stawy dla psa.

Historia rasy

Jagdterrier powstał w Niemczech po pierwszej wojnie światowej. Grupa myśliwych, w tym Walter Zangenberg, Carl Erich Grünewald i Rudolf Frieß, uznała, że foksteriery straciły cechy użytkowe na rzecz wyglądu wystawowego.

Postanowili wyhodować teriera wyłącznie roboczego, bez oglądania się na urodę. Wykorzystali czarno-podpalane foksteriery robocze oraz teriery walijskie i staroangielskie.

Selekcja szła w jednym kierunku: twardość, ostrość wobec zwierzyny, wszechstronność w pracy i odporność na warunki. Rasa miała norować, tropić postrzałki, aportować z wody i pracować w gęstwinie.

Pierwszy klub rasy powstał w 1926 roku. Od początku obowiązywała zasada, że do hodowli dopuszcza się wyłącznie psy ze zdanymi próbami pracy.

Ta zasada obowiązuje do dziś i jest głównym powodem, dla którego jagdterrier zachował pełnię cech użytkowych, a jednocześnie pozostał rasą trudną w warunkach domowych.

Ile kosztuje jagdterrier i gdzie go kupić

Szczeniak z hodowli ZKwP kosztuje 2000-4500 zł. Rasa jest w Polsce hodowana niemal wyłącznie w środowisku myśliwskim, a hodowcy zwykle sprzedają szczenięta tylko do domów myśliwskich.

O co pytać hodowcę:

• jakie próby pracy zdały psy rodzicielskie,
• test DNA na PLL,
• jak wygląda temperament rodziców poza pracą,
• czy hodowca poleca psa do konkretnego typu pracy.

Miesięczne utrzymanie to 250-400 zł.

Ciekawostki

Jagdterrier powstał jako świadoma reakcja na to, że foksteriery zaczęły tracić cechy użytkowe na rzecz wyglądu wystawowego. Twórcy rasy celowo zrezygnowali z jakiejkolwiek selekcji estetycznej.

W Niemczech do hodowli jagdterrierów dopuszcza się wyłącznie psy ze zdanymi próbami pracy, co jest jednym z najbardziej rygorystycznych systemów w kynologii.

Rasa jest wykorzystywana nie tylko do norowania, ale też do tropienia postrzałków, aportowania z wody i płoszenia dzików, co czyni ją jedną z najbardziej wszechstronnych ras myśliwskich.

Podsumowanie

Jagdterrier to rasa dla myśliwych i tylko dla myśliwych. Jest zdrowa, wytrzymała, odważna i wybitna w pracy, do której została wyhodowana. W zwykłym domu jej pobudliwość, ostrość i potrzeba działania stają się problemem, którego nie da się rozwiązać dłuższymi spacerami. Jeśli szukasz psa o podobnym typie do domu, lepszym wyborem będzie border terrier albo parson russell.

Po pracy w terenie każdą ranę kłutą pokaż lekarzowi weterynarii, bo bywa głębsza, niż wygląda.