Seter szkocki gordon

Seter szkocki gordon jest największym i najcięższym z trzech seterów, a także najbardziej stanowczym charakterologicznie. W przeciwieństwie do wylewnego setera irlandzkiego i dobrodusznego angielskiego, gordon zachowuje wobec obcych pewną rezerwę i wyraźnie mocniej wiąże się z jedną osobą. Pracuje wolniej niż pozostałe setery, ale wytrwalej, co czyniło go idealnym psem do trudnego, górzystego terenu Szkocji.

Charakter setera szkockiego

Gordon jest zrównoważony, wytrwały i wyraźnie związany ze swoim opiekunem. Wielu właścicieli opisuje go jako psa jednego człowieka.

Wobec rodziny jest przywiązany i czuły. Wobec obcych zachowuje rezerwę, co odróżnia go od pozostałych seterów.

Wobec dzieci jest cierpliwy, choć jego rozmiar i energia wymagają nadzoru.

Wobec innych psów zwykle zgodny.

Jest inteligentny i chętny do współpracy, ale ma sporo własnego zdania. W szkoleniu bywa bardziej uparty niż pozostałe setery.

Ma bardzo silny instynkt myśliwski i ogromną wytrwałość w pracy.

Dojrzewa późno, jak wszystkie setery, często dopiero koło trzeciego roku życia.

Źle znosi samotność i brak zajęcia.

Wygląd i umaszczenie

Gordon jest duży, mocno zbudowany i wyraźnie cięższy od pozostałych seterów. Sylwetka jest szlachetna, ale bardziej masywna.

Sierść jest średniej długości, jedwabista, prosta lub lekko falista, z obfitymi pióropuszami na uszach, kończynach, brzuchu i ogonie.

Umaszczenie jest cechą rozpoznawczą: głęboka, lśniąca czerń z wyraźnie odgraniczonym kasztanowym podpalaniem nad oczami, na pysku, gardle, piersi, kończynach i pod ogonem.

Kontrast między czernią a podpalaniem musi być wyraźny, bez rozmycia. Niewielka biała plamka na piersi jest tolerowana.

To jedyny seter o umaszczeniu czarnym podpalanym, co czyni go łatwo rozpoznawalnym.

W rasie istnieje podział na linie wystawowe i pracujące. Te drugie są zwykle lżejsze i mają wyraźnie wyższe potrzeby ruchowe.

Dla kogo jest seter szkocki, a dla kogo nie

To wybór dla myśliwych, biegaczy, osób uprawiających dogtrekking lub canicross, mieszkających w domu z dostępem do otwartych terenów.

To zły wybór dla mieszkańców bloków, osób o umiarkowanej aktywności, ludzi pracujących cały dzień poza domem oraz dla początkujących opiekunów.

Ruch i szkolenie

Co najmniej dwie godziny aktywności dziennie, z możliwością swobodnego biegu.

Świetnie sprawdzają się canicross, bikejöring, dogtrekking i praca węchowa.

W szkoleniu gordon jest chętny do współpracy, ale wymaga cierpliwości ze względu na późne dojrzewanie i większy upór niż u pozostałych seterów. Metody oparte na nagrodzie działają dobrze, presja odwrotnie.

Przywołanie warto ćwiczyć bardzo starannie od początku.

Socjalizacja ma znaczenie ze względu na naturalną rezerwę wobec obcych.

Nauka spokojnego zostawania samemu powinna zaczynać się od pierwszych dni.

Do osiemnastego miesiąca ograniczaj skoki i długie biegi na twardym podłożu.

Pielęgnacja

Czesanie dwa, trzy razy w tygodniu, ze szczególną uwagą na pióropusze za uszami, pod pachami, na kończynach i brzuchu.

Wielu opiekunów skraca sierść na uszach i łapach co kilka miesięcy.

Uszy wiszące wymagają cotygodniowej kontroli, zwłaszcza po pracy w mokrym terenie.

Kąpiel co dwa, trzy miesiące. Pazury skracaj regularnie, zęby czyść kilka razy w tygodniu.

Po pracy w terenie sprawdzaj psa pod kątem kleszczy i wbitych ości traw.

Zdrowie setera szkockiego

Dysplazja stawów biodrowych i łokciowych. Występuje i wymaga prześwietleń psów hodowlanych.

Skręt żołądka. Ryzyko związane z głęboką klatką piersiową, wyraźnie wyższe niż u lżejszych seterów. Objawy to nieproduktywne odruchy wymiotne, powiększający się i napięty brzuch, ślinotok i niepokój. Stan bezpośredniego zagrożenia życia.

Postępujący zanik siatkówki (PRA). Dostępny test DNA i odpowiedzialne hodowle go wykonują.

Ataksja móżdżkowa. Choroba neurologiczna występująca w rasie, ujawniająca się u młodych psów. Objawia się zaburzeniami równowagi i chwiejnym chodem. Dostępny test DNA.

Niedoczynność tarczycy. Objawia się przybieraniem na wadze, apatią i problemami skórnymi.

Zapalenie ucha zewnętrznego. Częste ze względu na budowę małżowiny.

Objawy brzuszne i zaburzenia równowagi wymagają pilnej konsultacji weterynaryjnej.

Żywienie setera szkockiego

Ze względu na ryzyko skrętu żołądka dzienną porcję dziel na dwa posiłki i nie karm bezpośrednio przed bieganiem ani po nim. Zapewnij godzinę odpoczynku po jedzeniu.

Sposób wyliczenia dawki opisaliśmy w poradniku o tym, ile karmić psa. Przy dużej aktywności zapotrzebowanie bywa wyraźnie wyższe niż wskazuje tabela.

Gordon jest cięższy od pozostałych seterów i przy przestoju łatwiej przybiera na wadze. Obfita sierść maskuje sylwetkę, więc kontroluj psa dotykiem.

W okresie wzrostu, do około osiemnastego miesiąca, stosuj karmę dla szczeniąt ras dużych, opisaną w poradniku o żywieniu szczeniaka.

Zmiany karmy rozkładaj na 7-10 dni według schematu z artykułu jak zmienić karmę psa.

Przy intensywnej pracy pilnuj nawodnienia, o czym piszemy w tekście ile wody powinien pić pies. U psów starszych pomocne bywają preparaty wspierające stawy z rankingu suplementów na stawy dla psa.

Historia rasy

Setery czarne podpalane występowały w Szkocji co najmniej od XVII wieku, ale współczesny typ rasy ukształtował się na przełomie XVIII i XIX wieku w hodowli księcia Gordona w zamku Gordon Castle.

Czwarty książę Gordon, Alexander, prowadził konsekwentną selekcję psów pod kątem pracy w trudnym, górzystym terenie szkockich wrzosowisk. Cenił wytrwałość i dokładność bardziej niż szybkość.

Pierwotnie rasa występowała także w umaszczeniu trójbarwnym, ale selekcja poszła w kierunku wyłącznie czarnego z podpalaniem.

Rasa nosiła początkowo nazwę Gordon Castle Setter, zmienioną później na Gordon Setter. Kennel Club uznał ją w 1872 roku.

Gordony były cenione przede wszystkim za wytrwałość: pracowały wolniej niż setery angielskie, ale nie męczyły się przez cały dzień, co miało znaczenie na rozległych, trudnych terenach.

Współcześnie rasa jest nieliczna, ale utrzymuje stabilną hodowlę zarówno w liniach wystawowych, jak i pracujących.

Ile kosztuje seter szkocki i gdzie go kupić

Szczeniak z hodowli ZKwP kosztuje 3000-6500 zł. Rasa jest w Polsce rzadka.

O co pytać hodowcę:

• prześwietlenia bioder i łokci rodziców,
• testy DNA na PRA i ataksję móżdżkową,
• badanie tarczycy,
• czy miot pochodzi z linii wystawowej, czy pracującej.

Miesięczne utrzymanie to 400-600 zł.

Ciekawostki

Rasa nosi nazwisko czwartego księcia Gordona, który na przełomie XVIII i XIX wieku prowadził w zamku Gordon Castle hodowlę nastawioną wyłącznie na cechy użytkowe.

Gordon jest jedynym seterem o umaszczeniu czarnym z podpalaniem. Pierwotnie w rasie występowały także psy trójbarwne, ale wyeliminowano je z hodowli.

W przeciwieństwie do pozostałych seterów, hodowanych na szybkość, gordon był selekcjonowany na wytrwałość, co odzwierciedla jego cięższa budowa i wolniejszy, ale niezmordowany styl pracy.

Podsumowanie

Seter szkocki gordon to najbardziej stanowczy z seterów: wytrwały, przywiązany do jednego człowieka i wyraźnie czujniejszy wobec obcych niż jego krewni. Wymaga dwóch godzin ruchu dziennie w otwartym terenie i cierpliwości w szkoleniu ze względu na późne dojrzewanie. Dla aktywnego opiekuna poza miastem to znakomity, lojalny towarzysz.

Powiększający się brzuch, nieproduktywne wymioty i zaburzenia równowagi zawsze wymagają pilnej konsultacji z lekarzem weterynarii.