Pudel

Pudel ma w Polsce opinię psa salonowego i to jedno z najbardziej niesprawiedliwych nieporozumień w kynologii. Francuska nazwa caniche pochodzi od słowa oznaczającego kaczkę, a niemiecka od pudeln, czyli pluskać się w wodzie. To rasa wyhodowana do wyciągania ptactwa z zimnych stawów, a charakterystyczne strzyżenie z pomponami było funkcjonalne: chroniło stawy i klatkę piersiową, odciążając resztę ciała w wodzie.

Charakter pudla

Pudel jest inteligentny, chętny do współpracy i wyraźnie nastawiony na człowieka. W rankingach zdolności do nauki regularnie zajmuje drugie miejsce, zaraz za border collie.

Jest przy tym pogodny i towarzyski. Lubi zabawę, dobrze znosi obecność dzieci i innych psów, rzadko bywa konfliktowy.

Ma dużą wrażliwość na nastrój opiekuna. Podniesiony głos i nerwowa atmosfera działają na niego źle, za to na spokojne prowadzenie odpowiada natychmiast.

Źle znosi samotność. To pies stworzony do bycia z ludźmi i regularnie zostawiany na cały dzień staje się smutny albo destrukcyjny.

Odmiany różnią się temperamentem w niewielkim stopniu. Toy i miniaturowy bywają bardziej pobudliwe i szczekliwe, duży jest zwykle spokojniejszy i bardziej wyważony.

Wygląd i odmiany

Pudel ma harmonijną, kwadratową sylwetkę, dumnie noszoną głowę i długie, opadające uszy. Ruch jest lekki i sprężysty.

Wzorzec FCI wyróżnia cztery odmiany wielkościowe, wszystkie w ramach jednej rasy:

• pudel duży - 45-60 cm, około 20-32 kg,
• pudel średni - 35-45 cm, około 9-13 kg,
• pudel miniaturowy - 28-35 cm, około 5-8 kg,
• pudel toy - 24-28 cm, około 2-4 kg.

Sierść występuje w dwóch odmianach: kręconej, znacznie częstszej, oraz sznurowej, w której włos tworzy długie, zwisające sznury. Ta druga jest efektowna, ale wymaga wyjątkowo pracochłonnej pielęgnacji.

Dopuszczalne umaszczenia to czarne, białe, brązowe, szare, płowe (abrykotowe) i czerwone. Umaszczenia dwubarwne, w tym popularne “parti”, nie są uznawane przez FCI.

Pudel nie linieje. Obumarły włos pozostaje w okrywie i usuwa się go szczotkowaniem, dlatego rasa jest polecana alergikom i dlatego wymaga regularnego strzyżenia.

Dla kogo jest pudel, a dla kogo nie

To bardzo uniwersalna rasa. Sprawdza się u rodzin z dziećmi, seniorów, alergików, osób chcących uprawiać sporty kynologiczne oraz u pierwszych opiekunów. Wybór odmiany pozwala dopasować psa do warunków.

Nie polecamy pudla osobom, które nie chcą regularnie płacić za groomera, oraz tym, którzy spędzają cały dzień poza domem. Odmiana duża to dodatkowo zły wybór dla kogoś, kto nie ma czasu na godzinę, półtorej ruchu dziennie.

Ruch i szkolenie

Potrzeby zależą od odmiany. Toy i miniaturowy zadowolą się 45-60 minutami dziennie, średni potrzebuje około godziny, duży półtorej godziny lub więcej.

Pudel to znakomity partner do sportów kynologicznych. Świetnie radzi sobie w obedience, agility, rally-o i pracy węchowej. Odmiana duża wciąż chętnie pływa i aportuje z wody.

Szkolenie jest przyjemnością. Pudel uczy się szybko, zapamiętuje na długo i chętnie pracuje za nagrodę. Ta łatwość ma jednak drugą stronę: równie sprawnie uczy się rzeczy niepożądanych, na przykład że szczekanie przynosi uwagę.

Warto od szczeniaka przyzwyczajać psa do stołu groomerskiego, suszarki i maszynki. Pies, który tego nie akceptuje, będzie musiał być strzyżony w sedacji, co przez kilkanaście lat oznacza wiele niepotrzebnych znieczuleń.

Pielęgnacja

To najważniejszy koszt stały tej rasy.

Strzyżenie co 6-8 tygodni jest konieczne. Włos rośnie nieprzerwanie, a niestrzyżony pudel w kilka miesięcy zamienia się w jeden kołtun ciągnący skórę.

Między wizytami czesz psa co drugi dzień szczotką sięgającą do skóry oraz grzebieniem. Sprawdzaj szczególnie za uszami, pod pachami, w pachwinach i na tylnych partiach ud.

Fryzura to kwestia praktyczna, nie tylko estetyczna. Dla psa domowego najlepiej sprawdza się strzyżenie “szczenięce” albo “sportowe”, czyli równa długość na całym ciele. Wystawowe fryzury z pomponami wymagają znacznie więcej pracy.

Uszy pudla są obficie owłosione także wewnątrz kanału, przez co słabo się wentylują. To najczęstsza przyczyna nawracających zapaleń. Kontrola co tydzień i usuwanie włosa z kanału przez groomera to standard.

Zęby, zwłaszcza u odmian małych, wymagają regularnego czyszczenia. Pomocne bywają preparaty z rankingu proszków na zęby dla psa.

Zdrowie pudla

Choroba Addisona. Niedoczynność kory nadnerczy, na którą pudle chorują częściej niż inne rasy. Objawy bywają niespecyficzne: osłabienie, wymioty, brak apetytu, apatia nasilająca się w stresie. Nierozpoznana potrafi doprowadzić do przełomu zagrażającego życiu, ale prawidłowo leczona pozwala psu żyć normalnie.

Postępujący zanik siatkówki (PRA). Dostępny jest test DNA i odpowiedzialne hodowle go wykonują.

Zwichnięcie rzepki. Dotyczy głównie odmian toy i miniaturowej.

Dysplazja stawów biodrowych. Problem odmiany dużej, wymagający prześwietleń rodziców.

Skręt żołądka. Zagrożenie u pudla dużego, ze względu na głęboką klatkę piersiową. Objawy to nieproduktywne odruchy wymiotne, powiększający się brzuch i niepokój. Wymaga natychmiastowej operacji.

Padaczka idiopatyczna. Występuje w rasie, ujawnia się zwykle w młodym wieku dorosłym.

Każdy z tych punktów wymaga oceny lekarza weterynarii. Szczególnie objawy choroby Addisona bywają mylone ze zwykłym osłabieniem.

Żywienie pudla

Zapotrzebowanie zależy przede wszystkim od odmiany, więc dawkę dobiera się do konkretnej masy ciała psa, a nie do rasy. Sposób wyliczenia opisaliśmy w poradniku o tym, ile karmić psa.

Odmiany małe jedzą dwa, trzy razy dziennie, duża dwa razy, z zachowaniem odstępu od wysiłku ze względu na ryzyko skrętu żołądka.

Pudle o jasnym umaszczeniu bywają narażone na przebarwienia włosa wokół pyska. Część opiekunów obserwuje związek z karmą, warto więc przy zmianach postępować stopniowo, według schematu z artykułu jak zmienić karmę psa.

U pudla dużego w okresie wzrostu stosuje się karmę dla szczeniąt ras dużych, opisaną w poradniku o żywieniu szczeniaka. U odmian małych wybieraj granulat dopasowany rozmiarem.

U psów starszych i sportowych pomocne bywają preparaty wspierające stawy, których zestawienie znajdziesz w rankingu suplementów na stawy dla psa.

Historia rasy

Pudel wywodzi się od europejskich psów dowodnych używanych do aportowania ptactwa wodnego. Niemiecka nazwa Pudel pochodzi od czasownika pudeln, czyli pluskać się, francuska caniche od cane, czyli kaczka.

Charakterystyczne strzyżenie z pomponami było rozwiązaniem praktycznym. Ogolenie tylnej części ciała zmniejszało opór w wodzie, a pozostawione kępy włosa chroniły stawy i klatkę piersiową przed wychłodzeniem.

We Francji rasa trafiła na dwory i tam rozwinięto odmiany mniejsze. Pudel stał się psem arystokracji, artystów cyrkowych i mieszczaństwa, a jego zdolności do nauki uczyniły go gwiazdą występów.

Patronat nad wzorcem sprawuje Francja, choć pochodzenie rasy jest w istocie ogólnoeuropejskie. Odmiana duża zachowała najwięcej cech użytkowych i do dziś bywa wykorzystywana do aportowania z wody.

Ile kosztuje pudel i gdzie go kupić

Szczeniak z hodowli ZKwP kosztuje 3000-7000 zł, zależnie od odmiany i umaszczenia.

O co pytać hodowcę:

• test DNA w kierunku PRA,
• badanie kolan u odmian małych, prześwietlenia bioder u dużej,
• czy w linii występowała choroba Addisona,
• czy szczenięta są przyzwyczajane do stołu groomerskiego i suszarki.

Uważaj na oferty psów o umaszczeniu dwubarwnym reklamowanych jako rzadkie i droższe. Nie są uznawane przez FCI.

Miesięczne utrzymanie to 250-500 zł zależnie od odmiany, plus strzyżenie co 6-8 tygodni kosztujące 150-350 zł. Ten drugi wydatek trzeba wliczyć w budżet od początku.

Ciekawostki

Pudel regularnie zajmuje drugie miejsce w rankingach inteligencji psów, tuż za border collie, opracowanych na podstawie tempa uczenia się komend.

Charakterystyczna fryzura lion clip, z ogoloną tylną częścią ciała i pomponami na stawach, nie powstała dla efektu, tylko jako rozwiązanie praktyczne przy pracy w zimnej wodzie.

Wiele współczesnych mieszańców typu labradoodle czy cockapoo powstało właśnie na bazie pudla, ze względu na jego niską alergenność. Nie są to jednak rasy uznane przez FCI.

Podsumowanie

Pudel to jedna z najbardziej uniwersalnych ras: mądry, pogodny, przyjazny wobec dzieci, dostępny w czterech rozmiarach i praktycznie nielinejący. Jedynym poważnym zobowiązaniem jest strzyżenie co 6-8 tygodni przez całe życie psa. Kto to zaakceptuje, dostaje towarzysza, który uczy się szybciej niż większość psów i chętnie robi z opiekunem niemal wszystko.

Przy niespecyficznych objawach osłabienia, wymiotów i apatii warto poprosić lekarza weterynarii o rozważenie choroby Addisona, bo u pudli bywa przeoczana.