Wyżeł węgierski krótkowłosy

Wyżeł węgierski krótkowłosy, znany szerzej jako vizsla, jest w środowisku kynologicznym nazywany psem na rzep. Nie chodzi o metaforę: vizsle dosłownie przyklejają się do swoich ludzi, opierają się o nich, wchodzą na kolana i śpią w kontakcie. To najbardziej kontaktowa z ras wyżłowych i jednocześnie jedna z najbardziej wymagających ruchowo. Te dwie cechy razem definiują wszystko w życiu z tą rasą.

Charakter wyżła węgierskiego

Vizsla jest łagodna, wrażliwa i wyjątkowo związana z rodziną. Potrzeba bliskości fizycznej jest u niej silniejsza niż u większości psów.

Wobec dzieci jest wyjątkowo cierpliwa i przyjazna. To jedna z ras najczęściej polecanych aktywnym rodzinom.

Wobec obcych zwykle przyjazna, choć bywa nieco powściągliwa. Nie jest psem stróżującym.

Wobec innych psów zgodna, bez skłonności do konfliktów.

Jest bardzo inteligentna i chętna do współpracy. Uczy się szybko i pracuje z zaangażowaniem.

Jest przy tym bardzo wrażliwa na ton głosu. Podniesiony głos i szorstkie metody działają na vizslę wyjątkowo źle, prowadząc do wycofania.

Źle znosi samotność. To jedna z ras najbardziej narażonych na lęk separacyjny.

Bez odpowiedniej dawki ruchu staje się nadpobudliwa i niszcząca.

Wygląd i umaszczenie

Vizsla jest duża, smukła i elegancka, o suchej muskulaturze i lekkim, wydajnym ruchu. Sylwetka wyraża wytrzymałość bez ciężkości.

Sierść jest krótka, gęsta, przylegająca i twarda w dotyku, bez podszerstka. To oznacza wrażliwość na zimno.

Umaszczenie jest jednolite: ciemna płowozłota barwa w różnych odcieniach. Charakterystyczne jest to, że nos, obwódki oczu, pazury i opuszki mają barwę harmonizującą z sierścią, a nie czarną. Oczy są bursztynowe.

Wzorzec dopuszcza jedynie niewielkie białe znaczenia na piersi i palcach.

Istnieje także wyżeł węgierski szorstkowłosy, uznawany przez FCI jako odrębna rasa, o zbliżonym charakterze, ale z twardą, szorstką okrywą i wyraźną brodą.

Dla kogo jest wyżeł węgierski, a dla kogo nie

To wybór dla myśliwych, biegaczy, osób uprawiających sporty kynologiczne, pracujących zdalnie oraz aktywnych rodzin z dziećmi mieszkających w domu z ogrodem.

To zły wybór dla osób pracujących cały dzień poza domem, mieszkańców małych mieszkań bez dostępu do terenów spacerowych oraz dla tych, którzy szukają psa samodzielnego i niewymagającego stałego kontaktu.

Ruch i szkolenie

Co najmniej dwie godziny aktywności dziennie, najlepiej z elementem swobodnego biegu i pracy węchowej.

Świetnie sprawdzają się canicross, bikejöring, dogtrekking, tropienie, praca węchowa, aportowanie i agility. Vizsla jest wszechstronna i chętnie uczy się nowych dyscyplin.

Szkolenie jest wyjątkowo przyjemne, bo pies chce współpracować i szybko kojarzy. Kluczowa jest łagodność: vizsla źle reaguje na presję.

Najważniejszym elementem wychowania jest nauka spokojnego zostawania samemu, prowadzona stopniowo od pierwszych dni w nowym domu.

Przywołanie warto ćwiczyć starannie ze względu na instynkt łowiecki.

Do osiemnastego miesiąca ograniczaj skoki i długie biegi na twardym podłożu.

Pielęgnacja

Najprostsza z możliwych. Przetarcie gumową rękawicą raz w tygodniu wystarcza, choć pies linieje umiarkowanie przez cały rok.

Kąpiel rzadko, co dwa, trzy miesiące. Vizsle mają wyjątkowo mało charakterystycznego psiego zapachu.

Uszy wiszące wymagają cotygodniowej kontroli, zwłaszcza po pracy w mokrym terenie.

Pazury skracaj regularnie, zęby czyść kilka razy w tygodniu.

Zimą pies potrzebuje ubranka. Brak podszerstka i niewielka ilość tkanki tłuszczowej to realny problem termiczny mimo dużego rozmiaru.

Grube legowisko warto zapewnić ze względu na suchą budowę i skłonność do odparzeń na łokciach.

Zdrowie wyżła węgierskiego

Vizsla należy do ras stosunkowo zdrowych.

Lęk separacyjny. Nie jest chorobą somatyczną, ale u tej rasy występuje na tyle często, że warto traktować go jako główne wyzwanie zdrowotne. Wymaga pracy z behawiorystą i stopniowego przyzwyczajania psa od szczeniaka.

Dysplazja stawów biodrowych. Występuje i wymaga prześwietleń psów hodowlanych.

Padaczka idiopatyczna. Występuje w rasie, ujawnia się zwykle między pierwszym a piątym rokiem życia.

Nowotwory. Vizsle chorują na nowotwory, w tym chłoniaka i mastocytomę, częściej niż przeciętnie. Warto obmacywać psa raz w miesiącu.

Niedoczynność tarczycy. Objawia się przybieraniem na wadze, apatią i problemami skórnymi.

Wrażliwość na zimno. Nie jest chorobą, ale wymaga uwagi zimą.

Nowe guzki pod skórą i napady drgawek wymagają konsultacji weterynaryjnej.

Żywienie wyżła węgierskiego

Vizsla ma szybki metabolizm i przy intensywnej aktywności potrzebuje wyraźnie więcej energii, niż wynikałoby z jej wagi. Jednocześnie ma naturalnie suchą sylwetkę i widoczne dwa ostatnie żebra u psa aktywnego są normą.

Sposób wyliczenia dawki opisaliśmy w poradniku o tym, ile karmić psa.

Dzienną porcję dziel na dwa posiłki, z zachowaniem godziny odstępu od intensywnego wysiłku.

W okresie wzrostu, do około osiemnastego miesiąca, stosuj karmę dla szczeniąt ras dużych, opisaną w poradniku o żywieniu szczeniaka.

Zmiany karmy rozkładaj na 7-10 dni według schematu z artykułu jak zmienić karmę psa. Przy wrażliwym przewodzie pokarmowym pomocne bywa wsparcie probiotyczne z rankingu probiotyków dla psa.

Przy dużej aktywności pilnuj nawodnienia, o czym piszemy w tekście ile wody powinien pić pies.

U psów sportowych i starszych pomocne bywają preparaty wspierające stawy z rankingu suplementów na stawy dla psa.

Historia rasy

Wyżły węgierskie towarzyszyły madziarskim plemionom osiadłym na terenach dzisiejszych Węgier. Wizerunki psów tego typu pojawiają się w węgierskich rękopisach z XIV wieku.

Rasa była hodowana przez węgierską szlachtę do polowania z sokołami, a później ze strzelbą. Wymagało to psa wszechstronnego: wystawiającego, tropiącego i aportującego, także z wody.

Charakterystyczne złote umaszczenie było wyselekcjonowane celowo, bo dobrze maskowało psa w suchych trawach węgierskich równin.

Rasa dwukrotnie stanęła na skraju zaniku: po pierwszej wojnie światowej i ponownie po drugiej, gdy węgierska arystokracja, będąca głównym środowiskiem hodowlanym, została pozbawiona majątków. Psy wywożono wtedy potajemnie za granicę, co uratowało rasę.

FCI uznaje wyżła węgierskiego krótkowłosego pod numerem 57. Odmiana szorstkowłosa została uznana jako odrębna rasa.

Współcześnie vizsla zyskała dużą popularność w Europie Zachodniej i Stanach Zjednoczonych, głównie jako pies sportowy i rodzinny.

Ile kosztuje wyżeł węgierski i gdzie go kupić

Szczeniak z hodowli ZKwP kosztuje 4000-8000 zł.

O co pytać hodowcę:

• prześwietlenia bioder rodziców,
• badanie tarczycy,
• czy w linii występowała padaczka,
• w jakim wieku i z jakiego powodu odeszły psy z tej linii.

Miesięczne utrzymanie to 400-550 zł, plus koszty szkolenia i sportów, które przy tej rasie są elementem opieki.

Ciekawostki

Vizsla jest jedną z niewielu ras, u których nos, obwódki oczu, pazury i opuszki mają barwę harmonizującą z umaszczeniem, a nie czarną. Czarny nos jest w tej rasie wadą.

Charakterystyczne złote umaszczenie zostało wyselekcjonowane celowo, bo maskowało psa w suchych trawach węgierskiego stepu podczas polowania.

Rasa dwukrotnie w XX wieku znalazła się na skraju zaniku i przetrwała dzięki psom potajemnie wywiezionym z Węgier przed nacjonalizacją majątków szlacheckich.

Podsumowanie

Wyżeł węgierski krótkowłosy to jeden z najłagodniejszych i najbardziej kontaktowych psów sportowych, jakie można wybrać. Jest wspaniałym partnerem dla biegacza i doskonałym psem rodzinnym, o ile rodzina jest aktywna i ktoś jest w domu przez większość dnia. Bez tych dwóch warunków jego wrażliwość i potrzeba kontaktu zamieniają się w poważne problemy.

Nowe guzki pod skórą i napady drgawek zawsze wymagają konsultacji z lekarzem weterynarii.