Hiszpański pies dowodny

Hiszpański pies dowodny jest w Polsce rasą niemal nieznaną, a przy tym jedną z ciekawszych propozycji dla osoby, która szuka aktywnego psa średniej wielkości i nie chce sierści na kanapie. Wyróżnia go sierść zbijająca się w sznury, której zasadniczo się nie czesze, oraz bardzo szeroki repertuar pracy: w Andaluzji pilnował stad, wyciągał zwierzynę z wody i pomagał rybakom przy sieciach.

Charakter hiszpańskiego psa dowodnego

To pies pracujący i widać to od pierwszego dnia. Chce mieć zadanie, chce współpracować i szybko się uczy. Bez zajęcia sam sobie je znajduje, zwykle w postaci szczekania albo pilnowania okna.

Jest bardzo przywiązany do rodziny, a często wyraźnie do jednej osoby, którą wybiera sobie sam. Źle znosi samotność i napięcia w domu. To pies wrażliwy, który reaguje na podniesiony głos wycofaniem, a nie oporem.

Wobec obcych zachowuje dystans. Nie jest agresywny, ale potrzebuje chwili, żeby ocenić nową osobę. Zachował też czujność stróżującą i sygnalizuje głosem, gdy coś dzieje się przy drzwiach.

Wobec dzieci i innych psów jest zwykle tolerancyjny, pod warunkiem wcześniejszej socjalizacji. Zachował instynkt pasterski, więc część psów próbuje zaganiać biegające dzieci, co warto przerywać od początku.

Woda to osobny rozdział. Większość przedstawicieli tej rasy wchodzi do każdej kałuży, jaką napotka, i pływa z widoczną przyjemnością.

Wygląd i umaszczenie

Psy mierzą 44-50 cm w kłębie i ważą 18-22 kg, suki 40-46 cm i 14-18 kg. Budowa jest zwarta, mocna, ale nie ciężka.

Najbardziej charakterystyczna jest sierść: zawsze kędzierzawa, o strukturze wełnistej, która przy dłuższym odroście naturalnie zbija się w sznury. Wzorzec dopuszcza umaszczenia jednolite białe, czarne i brązowe oraz dwubarwne, gdzie drugim kolorem jest zawsze biel. Umaszczenia trójbarwne i podpalane są niedopuszczalne.

Pies pokazywany na wystawie musi być ostrzyżony całkowicie równo, na jedną długość, bez modelowania. Strzyżenie ozdobne, znane z pudla, jest tu wadą.

Dla kogo jest hiszpański pies dowodny, a dla kogo nie

Ta rasa ma sens u osoby aktywnej, która lubi szkolić psa i chce zwierzę współpracujące, a przy tym niezostawiające sierści. Sprawdza się w rodzinach z dziećmi w wieku szkolnym, u osób uprawiających psie sporty i tam, gdzie pies może towarzyszyć opiekunowi przez większość dnia.

Nie jest wyborem dla osoby pracującej cały dzień poza domem, dla kogoś, kto chce psa spokojnego i mało wymagającego, ani dla domu, w którym nikt nie ma ochoty na regularne wizyty u groomera lub naukę strzyżenia we własnym zakresie.

Warto też wiedzieć, że rasa jest w Polsce rzadka. Hodowli jest kilka, na szczeniaka zwykle się czeka, a znalezienie groomera znającego specyfikę sznurowanej okrywy bywa wyzwaniem.

Ruch i szkolenie

Dorosły pies potrzebuje około półtorej godziny aktywności dziennie, przy czym rodzaj tej aktywności jest ważniejszy od czasu. Aportowanie, pływanie, praca węchowa i szkolenie posłuszeństwa dają mu więcej niż spokojny marsz.

Rasa bardzo dobrze wypada w psich sportach. Agility, obedience i nosework to naturalne kierunki, a wrodzona chęć współpracy sprawia, że nauka idzie szybko.

Szkolenie jest łatwe pod warunkiem łagodności. To pies wrażliwy, który przy ostrym prowadzeniu zamyka się i przestaje pracować. Nagradzanie, krótkie sesje i jasne zasady działają znakomicie.

Dwa elementy wymagają uwagi od początku. Pierwszy to szczekanie, bo rasa ma skłonność do sygnalizowania głosem i bez wczesnej pracy nad tym potrafi być głośna. Drugi to instynkt pasterski, który u części psów objawia się zaganianiem rowerzystów i biegających dzieci.

Pielęgnacja

To najbardziej nietypowy element tej rasy. Sierści hiszpańskiego psa dowodnego nie szczotkuje się. Nigdy. Ma ona naturalnie zbijać się w sznury i czesanie tę strukturę niszczy.

Zamiast tego psa strzyże się maszynką raz lub dwa razy w roku, całego na jedną długość, razem z głową, uszami i ogonem. Tradycyjnie robiono to raz w roku, przy strzyżeniu owiec. W warunkach domowych częściej wybiera się dwa razy w roku.

Kąpiel jest potrzebna co kilka tygodni, zależnie od trybu życia psa. Kluczowe jest dokładne wysuszenie, bo wilgoć zatrzymana w gęstej okrywie prowadzi do zmian skórnych i przykrego zapachu. Sznury schną długo i nie wolno tego etapu skracać.

Uszy wymagają cotygodniowej kontroli. Wiszące małżowiny plus zamiłowanie do wody to gotowy przepis na zapalenie ucha zewnętrznego, o czym piszemy w tekście o zapaleniu ucha u psa. Po każdym pływaniu uszy trzeba osuszyć.

Pazury skracaj co trzy, cztery tygodnie, zęby czyść regularnie.

Zdrowie hiszpańskiego psa dowodnego

Postępujący zanik siatkówki. Występuje w rasie i prowadzi do stopniowej utraty wzroku. Dostępny jest test DNA, a psy hodowlane powinny mieć też aktualne badanie okulistyczne.

Neuroaksonalna dystrofia (NAD). Ciężka choroba neurologiczna ujawniająca się u młodych psów, charakterystyczna właśnie dla tej rasy. Istnieje test DNA i jest to podstawowe pytanie do hodowcy.

Dysplazja stawów biodrowych. Występuje mimo umiarkowanej wielkości psa. Rodzice powinni mieć wynik prześwietlenia.

Niedoczynność tarczycy i choroba Addisona. Obie choroby hormonalne pojawiają się w rasie częściej niż przeciętnie. Apatia, przybieranie na wadze, słaba tolerancja wysiłku i nawracające zaburzenia żołądkowe to sygnały, których nie warto ignorować.

Alergie skórne. Gęsta okrywa utrudnia wczesne zauważenie zmian, więc przy drapaniu się psa warto rozgarnąć sierść i obejrzeć skórę, a nie poprzestać na obserwacji z zewnątrz. Więcej w tekście pies się drapie.

Diagnozę zawsze stawia lekarz weterynarii. Ta lista służy do rozmowy z hodowcą.

Żywienie hiszpańskiego psa dowodnego

To pies aktywny o umiarkowanym zapotrzebowaniu energetycznym, który przy spadku ruchu dość szybko przybiera na wadze. Gęsta sierść skutecznie ukrywa nadwagę, więc kondycję ocenia się dotykiem, a nie wzrokiem. Żebra powinny być wyczuwalne pod lekkim naciskiem. Jak wyliczyć dzienną dawkę, opisaliśmy w poradniku ile karmić psa.

Jakość diety przekłada się u tej rasy bezpośrednio na stan okrywy. Przy sierści wełnistej niedobory kwasów tłuszczowych widać szybciej niż u psów krótkowłosych, w postaci matowego, łamliwego włosa. Pomocny będzie poradnik jak czytać skład karmy dla psa.

Rasa bywa wrażliwa pokarmowo, a objawy to zwykle świąd, zmiany skórne i nawracające zapalenia uszu. Jeśli tak się dzieje, pierwszym krokiem jest przegląd źródła białka w karmie, o czym piszemy w tekście jak wybrać karmę dla psa z alergią.

Dawkę dzieli się na dwa posiłki dziennie.

Historia rasy

Psy wodne o kędzierzawej okrywie występowały na Półwyspie Iberyjskim od stuleci. Nie ma pewności co do ich pochodzenia: jedna hipoteza wskazuje na Afrykę Północną i szlaki handlowe, druga na Turcję i transporty owiec merynosów, przy których psy pracowały.

W Andaluzji pies ten pełnił trzy funkcje naraz. Pilnował i zaganiał stada owiec i kóz, wyciągał z wody postrzeloną zwierzynę oraz pomagał rybakom, wciągając liny i pilnując sprzętu na łodzi. Ta wszechstronność jest w rasie widoczna do dziś.

Systematyczna hodowla ruszyła dopiero w latach osiemdziesiątych XX wieku, gdy hiszpańscy miłośnicy zaczęli zbierać psy pracujące w Andaluzji. FCI uznała rasę w 1985 roku pod numerem 336.

W Polsce rasa pojawiła się w latach dwutysięcznych i pozostaje niszowa, z niewielką liczbą hodowli.

Ile kosztuje hiszpański pies dowodny i gdzie go kupić

Szczeniak z hodowli zarejestrowanej w ZKwP kosztuje zwykle 4000-8000 zł. Ze względu na małą liczbę miotów w Polsce część osób sprowadza psy z Hiszpanii, Niemiec lub Skandynawii.

O co pytać hodowcę:

• test DNA w kierunku NAD i PRA u obojga rodziców,
• wynik prześwietlenia bioder,
• badanie okulistyczne wykonane w ciągu ostatniego roku,
• czy szczenięta miały kontakt z wodą i z różnymi podłożami.

Miesięczne utrzymanie to realnie 300-500 zł. Doliczyć trzeba strzyżenie, wykonywane raz lub dwa razy w roku, które przy tej okrywie jest zabiegiem prostym i tanim w porównaniu z pielęgnacją pudla czy bichona.

Ciekawostki

Wystawowy standard wymaga, żeby pies był ostrzyżony równo na jedną długość. Sędzia może obniżyć ocenę psu, którego sierść została wymodelowana albo choćby wyrównana nożyczkami w okolicy głowy.

Hiszpańskie psy dowodne pracują dziś w służbach ratowniczych i w wykrywaniu materiałów wybuchowych. Bardzo dobry węch w połączeniu z chęcią współpracy czyni z nich sprawne psy służbowe.

Rasa ma błony pławne między palcami, podobnie jak nowofundland i labrador, co realnie zwiększa jej sprawność w wodzie.

Podsumowanie

Hiszpański pies dowodny to dobry wybór dla aktywnej osoby, która chce psa współpracującego, średniej wielkości i niezostawiającego sierści w całym mieszkaniu. Wymaga zajęcia dla głowy, towarzystwa przez większość dnia i pogodzenia się z nietypową pielęgnacją, w której zamiast codziennego szczotkowania jest coroczne strzyżenie.

W Polsce jest rasą rzadką, więc na szczeniaka trzeba poczekać, a wiedzę o pielęgnacji często zdobywa się od hodowcy, nie od groomera.

Przy każdej wątpliwości dotyczącej zdrowia albo diety psa skonsultuj się z lekarzem weterynarii, który zna twojego psa.