Puli

Puli wygląda jak komondor w wersji kieszonkowej, ale to zupełnie inny pies. Komondor stróżował stada, puli je zaganiał, a to dwa różne zawody wymagające dwóch różnych temperamentów. Puli jest energiczny, zwinny i bardzo inteligentny, a jego sznurowana okrywa kryje psa, który potrafi biegać po grzbietach owiec, żeby dostać się na drugą stronę stada.

Charakter puli

Puli jest żywy, czujny i bardzo inteligentny. Ma energię typową dla psów pasterskich.

Wobec rodziny jest przywiązany i chętny do współpracy. Uczy się szybko i dobrze radzi sobie w sportach kynologicznych.

Wobec obcych zachowuje rezerwę i sygnalizuje ich obecność głosem. To dobry pies alarmowy.

Wobec innych psów bywa pewny siebie.

Szczekliwość jest jego najważniejszą praktyczną wadą. Puli sterował owcami głosem i ta cecha została w rasie bardzo silna.

Ma sporo niezależności typowej dla psów pasterskich, ale współpracuje chętnie.

Instynkt pasterski objawia się skłonnością do zaganiania wszystkiego, co się rusza.

Bez zajęcia staje się nadpobudliwy i jeszcze bardziej szczekliwy.

Wygląd i umaszczenie

Puli jest średniej wielkości, kwadratowy w sylwetce i zaskakująco zwinny. Pod okrywą kryje się pies suchy i muskularny.

Okrywa jest cechą definiującą rasę: gęsty włos okrywowy i podszerstek splatają się w cienkie sznury okrywające całe ciało, także głowę, gdzie zasłaniają oczy.

Sznury formują się samoistnie od około dziewiątego miesiąca życia. Pełna okrywa rozwija się przez kilka lat i u dorosłego psa sięga niemal ziemi.

Wzorzec dopuszcza umaszczenie czarne, czarne z rdzawym odcieniem, szare oraz białe. Najbardziej charakterystyczne jest czarne.

Puli słynie ze zwinności. Historyczne przekazy opisują psy przebiegające po grzbietach owiec, żeby szybciej dostać się na drugą stronę stada.

Dla kogo jest puli, a dla kogo nie

To dobry wybór dla osób aktywnych, uprawiających agility lub inne sporty kynologiczne, rodzin z dziećmi w wieku szkolnym oraz alergików gotowych na pracochłonną pielęgnację.

Nie polecamy tej rasy osobom, które nie zaakceptują szczekania, ludziom niechętnym wielogodzinnej pielęgnacji sznurów oraz tym, którzy szukają psa spokojnego.

Ruch i szkolenie

Około dwóch godzin aktywności dziennie, z wyraźnym udziałem pracy umysłowej.

Świetnie sprawdzają się agility, obedience, praca węchowa, dogtrekking i praca pasterska.

W szkoleniu puli jest zdolny i uczy się szybko. Wymaga konsekwencji, bo ma własne zdanie.

Praca nad szczekaniem powinna zacząć się od pierwszych tygodni.

Przekierowanie instynktu pasterskiego to osobne zadanie.

Latem ogranicz aktywność ze względu na gęstą okrywę.

Pielęgnacja

To najbardziej pracochłonny element opieki nad tą rasą.

Puli się nie szczotkuje. Gdy sznury zaczynają się formować, trzeba je ręcznie rozdzielać, żeby nie zbiły się w jedną matę. To praca powtarzana regularnie przez pierwsze lata.

Kąpiel wymaga bardzo dokładnego suszenia. Sznury nasiąkają wodą i schną wiele godzin, a pozostawione mokre pleśnieją i wywołują stany zapalne skóry.

Część opiekunów decyduje się na skrócenie sznurów albo strzyżenie psa. To rozwiązanie praktyczne, choć zmienia charakterystyczny wygląd rasy.

Sprawdzaj skórę pod sznurami, zwłaszcza w okolicach pach i pachwin.

Włos zasłaniający oczy można spiąć, jeśli utrudnia psu widzenie.

Uszy sprawdzaj co tydzień, pazury skracaj regularnie, zęby czyść kilka razy w tygodniu.

Zdrowie puli

Puli należy do ras zdrowych i wyjątkowo długowiecznych.

Dysplazja stawów biodrowych. Występuje i wymaga prześwietleń psów hodowlanych.

Choroby oczu. Zaćma i postępujący zanik siatkówki występują w rasie. Psy hodowlane powinny mieć badanie okulistyczne.

Zapalenie skóry pod sznurami. Wynika bezpośrednio z zaniedbań pielęgnacyjnych i niedosuszania okrywy.

Zapalenie ucha zewnętrznego. Sprzyja mu obfity włos wokół uszu.

Zwichnięcie rzepki. Występuje sporadycznie.

Przegrzanie. Gęsta okrywa oznacza niską tolerancję upału.

Zmiany skórne pod okrywą i objawy uszne wymagają konsultacji weterynaryjnej.

Żywienie puli

Puli ma umiarkowane zapotrzebowanie i przy dużej aktywności utrzymuje kondycję bez problemu.

Sznurowana okrywa całkowicie maskuje sylwetkę, więc kontroluj psa dotykiem: żebra powinny być wyczuwalne pod skórą.

Sposób wyliczenia dawki opisaliśmy w poradniku o tym, ile karmić psa. Dzienną porcję dziel na dwa posiłki.

Przy jedzeniu warto spinać włos wokół pyska albo używać wąskiej miski, żeby sznury nie moczyły się w karmie.

W okresie wzrostu stosuj karmę dla szczeniąt ras średnich, opisaną w poradniku o żywieniu szczeniaka.

Zmiany karmy rozkładaj na 7-10 dni według schematu z artykułu jak zmienić karmę psa.

Latem pilnuj nawodnienia, o czym piszemy w tekście ile wody powinien pić pies.

Historia rasy

Puli przybył na Węgry prawdopodobnie wraz z Madziarami w IX wieku albo później, z ludami koczowniczymi ze wschodu. Jego przodkowie są wiązani z azjatyckimi psami pasterskimi, w tym z tybetańskim terierem.

Zadanie było jasne: zaganiać owce, sterować stadem i reagować na polecenia pasterza. To wymagało zwinności, szybkości i inteligencji.

Puli pracował zwykle w parze z komondorem: puli zaganiał stado w dzień, komondor pilnował go w nocy.

Sznurowana okrywa chroniła psa przed warunkami atmosferycznymi i przed drapieżnikami, ale w rozmiarze pozwalającym na szybki ruch.

Historyczne przekazy wspominają, że dobry puli był na Węgrzech wart tyle, co roczna pensja pasterza.

Rasa niemal wyginęła po drugiej wojnie światowej. Odbudowę prowadzono od lat pięćdziesiątych, w oparciu o nieliczne zachowane psy.

Współcześnie puli jest jednym z węgierskich skarbów narodowych i pozostaje rasą nieliczną, cenioną głównie w sportach kynologicznych.

Ile kosztuje puli i gdzie go kupić

Szczeniak z hodowli ZKwP kosztuje 3500-7000 zł. Rasa jest w Polsce bardzo nieliczna.

O co pytać hodowcę:

• prześwietlenia bioder rodziców,
• badanie okulistyczne,
• jak wygląda praca przy formowaniu sznurów i ile czasu zajmuje,
• czy szczenięta są przyzwyczajane do obsługi pielęgnacyjnej.

Miesięczne utrzymanie to 250-400 zł, ale realnym kosztem jest czas poświęcany na okrywę.

Ciekawostki

Historyczne przekazy opisują psy tej rasy przebiegające po grzbietach zbitych owiec, żeby szybciej dostać się na drugą stronę stada. To obrazuje ich wyjątkową zwinność.

Na Węgrzech puli i komondor pracowały w parze: puli zaganiał stado w ciągu dnia, komondor pilnował go w nocy.

Dobry puli był w dawnych Węgrzech wart tyle, co roczna pensja pasterza, co odzwierciedla jego wartość użytkową.

Podsumowanie

Puli to pies pasterski o niezwykłej okrywie i równie niezwykłej zwinności: mądry, energiczny, długowieczny i praktycznie nielinejący. Wymaga dwóch godzin ruchu dziennie, konsekwentnej pracy nad szczekaniem i, przede wszystkim, gotowości do bardzo pracochłonnej pielęgnacji sznurów.

Zmiany skórne pod okrywą i objawy uszne zawsze wymagają konsultacji z lekarzem weterynarii.